فهرست

تاریخچه بیمارستان

به گواهی سنگ نوشته موجود ، کلنگ بنای "بیمارستان شهید یحیی نژاد" بابل (شاهپور سابق) در سال 1307 هجری شمسی بر زمین زده شد .

پس از حدود سه سال یعنی در سال 1310 شمسی این مرکز با نام " مریضخانه شاهپور " به بهره برداری رسید . متاسفانه مستندات قابل توجهی در مورد نحوه فعالیت این بیمارستان در سالهای شروع به کار آن در دست نیست ، اما آنچه از قرائن و شواهد بر می آید این است که این مرکز در آن سالها دارای بخش های : جراحی - اتاق عمل - بیماریهای داخلی و اورژانس بوده است.
 
این بیمارستان در ابتدا تحت نظارت جمعیت هلال احمر (شیر و خورشید سابق) و سپس در سالهای آغازین انقلاب تحت نظارت وزارت بهداری وقت و بعنوان تنها بیمارستان "جنرال" در استان مازندران فعالیت می کرده است .
 
با بررسی ساختمان های موجود می توان دریافت که یک ساختمان مرکزی (بخش جراحی و اتاق عمل فعلی) و سه ساختمان مجزای دیگر (ایزوله تنفسی  -  مغز و اعصاب سابق و اعصاب و روان فعلی) در همان ابتدا ساخته شدند . این سازه ها به لحاظ حالت نما و سقف بیرونی و همچنین نما و سقف داخلی از هماهنگی خاصی برخوردار هستند . کاملا مشهود است که در ساخت آنها از الگوی واحدی استفاده شده است . این ساختمان ها به لحاظ رعایت اصول معماری و مهندسی نیز با توجه به امکانات و شرایط زمانی قابل توجه می باشند . از شواهد موجود چنین بر می اید که ظرفیت پذیرش بیماران بستری این مرکز در دهه بیست به حدود 40 - 50 نفر می رسید که امور درمانی آنها تنها توسط 20 کارمند انجام می شده است .

بتدریج با راه اندازی موتور برق بیمارستان امکان استفاده از روشنایی برق در برخی از ساعات شبانه روز فراهم گردید . با گذشت زمان و تعدد جمعیت شهرنشین و افزایش نیازهای درمانی و بهداشتی مردم ، تدریجا بخش ها و واحد های دیگری نیز به این تنها مرکز درمانی اضافه گردید . بنابراین حدودا از آغاز دهه چهل به بعد روند گسترش بخش ها و واحد های این مرکز شروع شد . روندی که در سالهای اخیر بنا به ضرورت افزایش قابل ملاحظه ای داشته و تاکنون نیز با توجه به نیازهای موجود همچنان ادامه دارد .
 
از جمله واحدهایی که در اولین موج بزرگ اقدامات عمرانی در دهه چهل ساخته و تجهیز گردیدند ، میتوان به بخش های :  کودکان  -  رادیولوژی  -  دندانپزشکی  -  زنان و زایمان و نیز برخی از واحدهای دیگر اشاره کرد .
 
آنچه که در این میان میبایست مورد توجه ویژه قرار گیرد ، نقش بسیار تاثیرگذار و غیر قابل انکار خیرینِ شهر در گسترش فضای درمانی این مرکز می باشد . به جرات می توان گفت :
 
نام مرحـوم نـوشیـروانـی همچون نگینی در حلقه خیرین درمان و دیگر عرصه های اجتماعی شهر بابل می درخشد .
 
با نگاهی دقیق تر به ساختمان هایی که بعد از بنای اولیه ساخته شدند ، می توان دریافت علیرغم تمامی تلاش ها در جهت افزایش کارایی و گسترش واحدهای درمانی این مرکز که در جای خود در روند خدمت رسانی به مردم این منطقه بسیار موثر بوده است متاسفانه از الگوئی واحد و برنامه ای منسجم و دراز مدت برای بازسازی این مرکز استفاده نگردیده است که این امر موجب شده تا نمای عمومی بیمارستان از هماهنگی و انسجام لازم برخوردار نباشد .

 

بررسی ترکیب نیروی انسانی این مرکز نشان می دهد حضور چند پزشک و پزشکیار شاکله اصلی پرسنلی این مرکز را در آن سالها تشکیل می دادند که این حداقل نیرو ، کلیه خدمات سرپایی و بستری و حتی سرویس های حمایتی و درمانی خارج از این مرکز را نیز تحت پوشش داشتند . که از جمله این پزشکان می توان به دکتر بابایوف ، دکتر اخوان و .... اشاره نمود .
 
شاید آژیر ممتد آمبولانس های مدرن امروزی تداعی کننده صدای زنگ درشکه هاست بر سنگفرش این خیابان ها که روزگاری تنها وسیله سریع انتقال بیماران بدحال به این بیمارستان بوده است ... !
 
پُر واضح است که حضور بیش از هشتاد ساله این مرکز در عرصه درمان و سلامت منطقه آن را به شاهدی بی بدیل برای تحولات و حوادث کوچک و بزرگ منطقه و به ویژه شهر بابل تبدیل کرده است . به جرات می توان گفت مهمترین خاطرات و تجربه های کارکنان این مرکز ، در طول سال های انقلاب اسلامی و دوران دفاع مقدس رقم خورده است . البته به این لیست می توان حوادث بی شمار دیگری از جمله : زلزله  -  سیل  -  آتش سوزی  -  مسمومیت های جمعی  -  تصادفات جاده ای  -  اپیدمی ها و بسیاری دیگر را نیز اضافه نمود .

 

خاطره انتقال شبانه اجساد شهیدان و مجروحین انقلاب و نیز تعقیب و گریزها و درگیری های خیابانی در زمان اوج گیری حوادث انقلاب هرگز از اذهان کارکنان این مرکز پاک نخواهد شد . در همین درگیری ها بود که با شهادت جوانی مجاهد و انقلابی که در ادامه تظاهرات خیابانی در جلوی درب ورودی این بیمارستان هدف گلوله ماموران شهربانی قرار گرفت ، نام این مرکز به پاس گرامیداشت یاد و نام آن جوان شهید ، به بیمارستان  شهیـد یحیـی نـژاد  تغییر یافت .
 
در دوران هشت سال دفاع مقدس نیز کارکنان این مرکز همچون سایر مراکز و دستگاه ها ، ضمن شرکت در جبهه های نبرد حق علیه باطل ، در عرصه درمان مجروحان در داخل بیمارستان نیز حضوری فعال داشتند . بیمارستان شهید یحیی نژاد ضمن امداد رسانی فعال به مجروحان و جانبازان عرصه دفاع مقدس ، تنها مرکز و مبداء انتقال و تشییع اجساد پاک شهدای جنگ نیز بوده است . اینک پس از گذشت سالها هنوز هم این مرکز پذیرای اجساد شهداء و استخوان های بی پلاک شهدای گمنام و جاویدالاثر می باشد .
 
تندیس گـل لالـه که در مقابل درب اصلی این مرکز نصب گردیده است به زیبایی بیانگر اوج شور و هیجان و حال و هوای آن روزهای شهر می باشد . بیمارستان شهید یحیی نژاد با توجه به عمر بیش از هشتاد ساله حضور خود در عرصه درمان شهر در بسیاری از این سالها به تنهایی بار سنگین ارائه خدمات بهداشتی و درمانی شهر و حتی منطقه را به دوش کشیده و علیرغم تمامی کمبود ها و محدودیت ها با بهره گیری از کارکنانی کار آزموده و مجرب ، صدیق و فداکار به فعالیت خود ادامه داده است . حتی پس از افتتاح مراکز درمانی دیگر مانند بیمارستان های شهید بهشتی  و آیت الله روحانی نیز علیرغم وضعیت نامساعد ساختمانی و فیزیکی ، با تلاش و همت کارکنان خود هنوز هم در برخی رشته ها همچون : روان پزشکی و پوست و ... تنها مرکز مورد ارجاع بیماران از اقصی نقاط استان می باشد .

 

با بررسی روند اقدامات عمرانی در طول عمر هشتاد ساله این مرکز می توان دریافت که نمودار گسترش فضای فیزیکی این بیمارستان همواره رو به رشد بوده است . به جز مقطع چند ساله که همزمان با افتتاح بیمارستان آیت الله روحانی با انتقال تعدادی از بخش های این بیمارستان از فعالیت آن کاسته شد . اما در همان زمان با درایت مسئولین وقت دانشگاه ، با بازسازی بخش های زایشگاه  -  اتاق عمل زنان و اورژانس ... امید احیای دوباره این مرکز در دلهای مردم عزیز منطقه و کارکنان پرُتلاش بیمارستان زنده نگه داشته شد .
 
در سال 1393 با اختصاص اعتبارات لازم دولتی که از محل طرح تحول نظام سلامت به این مرکز درمانی تخصیص داده شد ، مجددا شاهد آغاز یکی از بزرگترین و جامع ترین پروژه های عمرانی در واحدهای مختلف این مرکز بوده و هستیم . و شاید هم این امر تا حدودی موجب نزدیک شدن بیش از پیش ساختار فیزیکی این مرکز به استاندارد های روز دنیا گردد ! اقداماتی که برخی از آنها در طول سالهای گذشته دیگر تبدیل به خواسته هایی محال شده بود .
 
براستی می توان سال جاری را به عنوان نقطه عطفی در طول حیات این مرکز قلمداد کرد که در آن ضمن انجام بازسازی بخش ها و واحدهای موجود براسال ضوابط و استانداردهای بیمارستانی ، به بازگشایی و راه اندازی بخش هایی که در طول سالهای گذشته غیرفعال گردیده بودند نیز توجه ویژه شده است .
 
به نظر می رسد با ادامه شرایط موجود و اتمام پروژه های عمرانی ، بیمارستان شهید یحیی نژاد تنفس در "هوایی تازه" را تجربه خواهد کرد ...!